Układ przestrzenny Karłowa

Lokalizacja wsi pod Szczelińcem, na wierzchowinie środkowego piętra Gór Stołowych, na wysokości od około 720 do 760 m npm., na skrzyżowaniu szlaków handlowych, w źródliskowej dolinie potoku Czerwona Woda, wyraźnie wpłynęła na pierwotny XVIII-wieczny wielodrożny układ zabudowy miejscowości. 

Początkowo zabudowa wsi skupiała się wokół skrzyżowania starych szlaków handlowych (obszar między dzisiejszym ośrodkiem PZU, restauracją Ireny i Dawida Sznajdrów, sklepem i ośrodkiem Politechniki). 

W związku z rozwojem turystyki bardzo szybko, bo już na początku XIX wieku, rozwinęła się zabudowa wzdłuż drogi na Szczeliniec, co w powiązaniu z Drogą Stu Zakrętów spowodowało wytworzenie się w tym miejscu w II połowie XIX wieku funkcjonalnego centrum Karłowa. 

W okresie międzywojennym mieściły się tu budynki szkoły, hoteli, gospód, nadleśnictwa, sklepu kolonialnego, domu dziecka, piekarni, agencji pocztowej. Przed gospodą Stieblerów znajdował się przystanek autobusów i obok stacja benzynową (w miejscu dzisiejszego przystanku PKS).

Na południe od centrum wsi, w dolinie Czerwonej Wody, wzdłuż historycznych traktów Praskiego i Kręgielnego, w ciągu XIX i na początku XX wieku lokalizowano domy mieszkalno-gospodarcze w zabudowie rozproszonej. 

Były to budynki gospodarstw rolnych oraz niewielkie domy robotników leśnych, kamieniarzy i miejscowych rzemieślników, często otoczone lasem. Tą część wsi, nazywaną lokalnie Dolnym Karłowem, zamykały zabudowania młyna wodnego (obecnie Karłów nr 34).

Na zachód od centrum Karłowa, po lewej stronie starej drogi do Pasterki i Broumova, na tak zwanym Pustkowiu (czes. Na pustinách) zlokalizowano kilka domów mieszkalno-gospodarczych (dziś już nieistniejących) zamieszkałych przez etnicznych Czechów.
      
W odległości około 3 kilometrów na wschód od Karłowa, przy pieszej ścieżce do Radkowa, wzniesiono zabudowania kolonii Mały Karłów – składające się z budynków mieszkalno-gospodarczych oraz gospody z tarasem nad wodospadami potoku Pośny. Ostatni właściciel Heinrich Pokora ufundował w tym miejscu krzyż żeliwny z figurą ukrzyżowanego Chrystusa na postumencie.

Obecnie po zabudowaniach Małego Karłowa pozostały tylko kamienne ruiny a krzyż zniknął.