Czeski zakątek

W czasie I wojny światowej wielu mieszkańców Karłowa i okolic służyło w wojsku niemieckim.

W 1926 roku nakładem gminy i nadleśnictwa w Karłowie postawiono na skrzyżowaniu z drogą do Szczytnej pomnik poległym na tej wojnie mieszkańcom Karłowa, Małego Karłowa, Ostrej Góry, Pasterki, Górnych Łężyc i Ocieszowa. Jest to sześcian z piaskowca pierwotnie zwieńczony kulą, na której umieszczony był pruski orzeł.

Czeski zakątek (český koutek, Bömische Winkel)

Po I wojnie światowej i rozpadzie monarchii austro-węgierskiej w dniu 28. października 1918 roku proklamowano powstanie Republiki Czechosłowackiej. 

Wśród spornych kwestii granicznych nowego państwa Czechów i Słowaków (w tym z Rzeczpospolitą Polską) pojawiła się kwestia przynależności Kotliny Kłodzkiej (Hrabstwa Kłodzkiego) do Czechosłowacji a następnie  tak zwanego „czeskiego zakątka” (český koutek, Bömische Winkel) czyli kilkunastu miejscowości leżących wzdłuż ówczesnej granicy czechosłowacko – niemieckiej. 

Do spornego obszaru zaliczano pobliskie miejscowości: Brzozowice/Brzozowie (Březová, Birkhagen), Kudowa-Słone (Slané, Schlaney), Kudowa-Zakrze (Žakš, Sackisch), Kudowa (Chudoba, Kudova), Mała Czermna (Malá Čermná, Klein Tscherbeney), Czermna (Velká Čermná, Tscherbeney), Błażejów (Blažejov, Blasewei) (obecnie część Kudowy w kierunku Karłowa), Jakubowice (Jakubovice, Jakobowitz), Mokrzyny (Mokřiny), Pstrążna (Stroužné, Strausseney), Bukowina (Bukovina, Bukowine), Ostra Góra (Nouzín, Vostrá Hora, Scharfenberg), Pasterka (Pasterkov, Passendorf) i Karłów (Kalasperk, Karlov, Karlsberg). 

Według szacunkowych danych niemieckich z 1919 roku w ośmiu miejscowościach czeskiego zakątka (Czermna, Brzozowie, Pstrążna, Zakrze, Kudowa, Słone, Pasterka, Karłów) mieszkało 7366 osób, w tym 3456 Czechów, co stanowiło 46,9% ogółu mieszkańców.

Przeprowadzony na początku 1921 roku spis ludności w czeskim zakątku przez miejscowe władze niemieckie z uwzględnieniem kryterium językowego [wskazanie języka macierzystego] przyniósł następujące dane. Mieszkańców: 6882 osoby, język niemiecki jako macierzysty deklarowało 4070 osób czyli 59%, czeski 35 osób czyli 0,5% a dwujęzyczność niemiecko-czeską 2777 osób, czyli 40,5%. 

Według tego samego spisu w roku 1921 w Karłowie mieszkało 285 osób, w tym 65 Czechów, co stanowiło 22,8% ogółu mieszkańców.